Image

Landlust komt tot rust: acht jaar ‘Springlevende Wijk’

Een bijzonder moment eind januari: de oudste Springlevende Wijk van Academie van de Stad, die in Landlust (Amsterdam West), heeft haar activiteiten beëindigd. Binnen het Springlevende Wijk-concept krijgen studenten een woning toegewezen in een buurt waar ze vervolgens projecten opzetten voor en met bewoners. Na bijna acht jaar inzet van verschillende studenten is Landlust in veel opzichten veranderd, en het afsluitende evenement met partners en buurtbewoners roept veel herinneringen op. Hier volgt een verslag.
‘Landlust’ klinkt als een rustieke boerderij op het platteland, en ooit was dat het ook. Tegenwoordig verwijst de naam naar een buurt in Bos & Lommer, Amsterdam West. Het was een van de buurten waar in 2008 sprake was van grote leegstand, toen woningbouwcorporatie Ymere als gevolg van een fusie grote delen ervan in handen kreeg. Renovatie was hard nodig, maar liep vertraging op door hervormingen en de financiële crisis, waardoor de woningen voor langere tijd leeg dreigden te staan.

Springlevende Geboorte

Een crisis biedt ook kansen, wordt vaak gezegd, en dat moet Wilfred Fischer ook gedacht hebben. De oprichter van Academie van de Stad ging in gesprek met woningbouwcorporatie Ymere, en samen onderzochten ze de mogelijkheid om deze woningen onderdeel te maken van een mooie ruil: studenten die bereid en gemotiveerd waren om zich in te zetten voor de wijk mochten een jaar lang hun intrek nemen in een van deze woningen. Het Springlevende Wijk-concept was geboren.

Eind 2009 werden twintig PABO-studenten aangetrokken en in contact gebracht met de basisschool in de buurt. De eerste projecten waren dan ook grotendeels onderwijsgericht en talentontwikkeling was een van de speerpunten. De verdeling van de eerste huizen verliep volgens een loting, of beter gezegd: er kwam een rode hoed op tafel waarin gegrabbeld kon worden naar een sleutel. Alle formaliteiten werden ter plekke afgehandeld.

In feite was Landlust niet alleen de geboortegrond, maar ook de proeftuin waarin het SW-concept volwassen is geworden. De studenten gingen aan de slag met onder andere theater, sport en spel, en er werden webcams uitgedeeld om via Skype de onderlinge communicatie te bevorderen. Het team in Landlust werd uiteindelijk teruggebracht van 20 naar zes studenten, zodat de inbreng van iedere individuele student belangrijker en inzichtelijker werd. Op andere plekken in de stad, en later ook in andere steden, werd het voorbeeld van Landlust gevolgd.
Foto's uit het archief (2009)
Acht jaar later: de afsluiting

In de afgelopen jaren zijn er vele Springlevende Wijken gestart, en enkelen ook weer ook gestopt. De acht jaar die team Landlust heeft volgemaakt is dan ook uitzonderlijk, en gaf reden voor een grootse afsluiter met foto’s, live muziek en liefdevolle toespraken.
Het eerste uur was gereserveerd voor het formele gedeelte. Er waren hapjes geregeld van Mevrouw Cous en bloemen voor de VIPs. Complimenten waren zorgvuldig voorbereid of werden ter plekke geïmproviseerd. Het mocht duidelijk zijn dat de studenten van Springlevend Landlust veel positieve energie naar de wijk hebben gebracht.

Naast woorden lieten de studenten ook beelden spreken. Een foto-expositie, speciaal ingericht voor de gelegenheid, bood een mooi overzicht van de uiteenlopende projecten die in de buurt zijn opgezet. Geheel in de traditie van het project ‘Landlust voor het Oor’, een terugkerend muziekevenement, maakten de formaliteiten geleidelijk plaats voor een gezellige borrel met live muziek van zangeres Ilona en country-formatie Zaylor.

Impact op de wijk

Voor de gelegenheid werd ook een boekje samengesteld met verhalen van verschillende betrokkenen, welke inzicht geven in de respons uit de wijk. Zo vertelt Jesse, voormalig studentcoördinator in Landlust, over de aanpak van een specifiek wooncomplex: “Gesprekken, spelletjes, verf, koffie, popcorn en een aantal springkussens verder leek er zowaar verandering plaats te vinden. Heel gaaf om dit te zien na alle tijd en energie die erin is gestoken. Reacties waren soms positief, soms negatief. Belangrijkste; er was een reactie. We konden het gesprek aangaan en zo proberen verder te komen.”

Voormalig projectcoördinatoren Anika en Charlotte memoreren aan de intensieve samenwerking met ouderenorganisatie ABC en de blijvende verandering die dat teweeg bracht: “Dit heeft er zelfs voor gezorgd dat sommige studenten die stopten in het project wel vrijwillig nog contact hielden met ouderen in de buurt.” Die blijvende impact blijkt ook uit de ervaring van studentcoördinator van het laatste uur Twan, die een schaakclub opzette voor basisschoolkinderen: “Het moment waarop kinderen het spel voldoende onder de knie hadden om elkaar te corrigeren en te adviseren staat me goed bij. Op dat moment zat het grootste deel van mijn werk erop.”

Landlust is in acht jaar tijd ontzettend veranderd. Niet alleen als gevolg van de inzet van onze studentcoördinatoren en andere organisaties, maar ook door de grootschalige renovaties die gedurende de gehele periode hebben plaatsgevonden. Als Academie van de Stad zijn we trots dat we te midden van al die verandering ons steentje hebben kunnen bijdragen aan de leefbaarheid en het woonplezier in de wijk. Dank aan alle studenten en projectcoördinatoren die bij deze Springlevende Wijk betrokken zijn geweest. Het zit erop, maar gelukkig hebben we de foto’s nog!
Foto's door Twan Zijlstra (2017)